30 years old Chumchonthai Foundation

กลุ่มชาติพันธุ์ชาวเลและชนเผ่าพื้นเมือง

ชาวเล (มอแกน..มอแกลน..อูรัคลาโวย) แห่งอันดามัน

กลุ่มชาติพันธุ์ชาวเลเป็นชนเผ่าพื้นเมืองดั้งเดิม ที่อาศัยหาอยู่หากินบริเวณทะเลอันดามันมาเป็นเวลานาน ประมาณ 300 ปี  ปัจจุบันมีชุมชนชาวเล 41 ชุมชนกระจายในพื้นที่ 5 จังหวัด คือ ภูเก็ต พังงา สตูล ระนอง และกระบี่ ประชากรประมาณ 13,000 คน กลุ่มชาติพันธุ์ชาวเล แบ่งออกเป็น 3 กลุ่ม คือ กลุ่มมอแกน กลุ่มมอแกลน และกลุ่มอูรัคลาโวย

รูปเด็กชาวเล

ปัญหาที่สำคัญของชาวเล คือ ปัญหาความไม่มั่นคงในที่อยู่อาศัย   ซึ่งมีจำนวนไม่ต่ำกว่า 25 ชุมชนที่ไม่มีเอกสารสิทธิที่ดินและบางส่วนมีความขัดแย้งกับเอกชน ปัญหาสุสานและพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์เพื่อประกอบพิธีกรรมของชาวเล ซึ่งส่วนใหญ่อยู่พื้นที่ชายหาดริมทะเล การรุกรานที่ดินสุสาน/พื้นที่พิธีกรรมของชาวเล ทำให้ชาวเลบางชุมชนไม่มีพื้นที่ชายหาดเพื่อทำพิธีกรรม ซึ่งพบว่ามีปัญหาถึง 15 แห่ง ปัญหาที่ทำกินทางทะเล ชาวเลหากินตามเกาะแก่งและหน้าหาดโดยใช้อุปกรณ์ประมงแบบพื้นบ้าน ปัจจุบันชาวเลไม่มีสิทธิในการเข้าไปหากินในที่ทำกินดั้งเดิมได้ และมีชาวเลถูกเจ้าหน้าที่อุทยานจับกุมพร้อมยึดเรือ อุปกรณ์และสัตว์น้ำ มีปัญหาต่อสุขภาพ การประกาศเขตหากินของกรมอุทยาน ทำให้ชาวเลต้องหากินในทะเลไกลมากขึ้น ต้องดำน้ำลึกถึง 30-50 เมตร ทำให้เกิดอาการน้ำหนีบและมีหลายคนต้องเป็นผู้พิการ ปัญหาเรื่องการศึกษา และภาษาและวัฒนธรรมกำลังสูญหาย ที่ต้องเผชิญกับอคติของคนในสังคมรอบข้างและภายนอก

รูปชาวเล

โดยสรุปปัญหาของกลุ่มชาติพันธุ์ชาวเล เป็นปัญหาที่ได้รับผลกระทบจากการพัฒนาที่ยังไม่สมดุล ทั้ง นโยบายส่งเสริมการท่องเที่ยวและการประกาศเขตอนุรักษ์ต่างๆ และจากนิสัยของชาวเลที่รักสงบ มีวิถีหาอยู่หากินกับธรรมชาติ ไม่สะสม ยังขาดความรู้เรื่องกฎหมายมักถูกหลอกถูกเอาเปรียบ จึงเป็นกลุ่มเปราะบางที่สังคมควรปกป้องเพื่อรักษาความหลากหลายทางวัฒนธรรม วิถีดั้งเดิม และคำนึงถึงสิทธิมนุษยชน

เมื่อวันที่ 2 มิถุนายน พ.ศ.2553 คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบหลักการแนวนโยบายในการฟื้นฟูวิถีชีวิตชาวเล  ตามแนวทางจัดทำพื้นที่วัฒนธรรมพิเศษชาวเลและมอบให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องนำแผนไปปฏิบัติ  ประกอบด้วย การสร้างความมั่นคงด้านที่อยู่อาศัย การให้ชาวเลสามารถประกอบอาชีพประมงหาทรัพยากรตามเกาะต่างๆได้ โดยผ่อนปรนพิเศษในการที่ใช้อุปกรณ์ดั้งเดิมของกลุ่มชาวเล  การช่วยเหลือด้านสาธารณสุขเพื่อฟื้นฟูผู้ได้รับผลกระทบจากการดำน้ำทำให้เกิดโรคน้ำหนีบและการให้ความรู้เพื่อการป้องกันโรคน้ำหนีบ  การแก้ปัญหาสัญชาติในกลุ่มชาวเลที่ไม่มีบัตรประชาชน การส่งเสริมด้านการศึกษาแก่เด็กและสนับสนุนทุนการศึกษาอย่างต่อเนื่อง พร้อมกับจัดตั้งการศึกษาพิเศษ/หลักสูตรท้องถิ่นที่สอดคล้องกับวิถีชีวิตชุมชนชาวเล  การแก้ปัญหาอคติทางชาติพันธุ์  การส่งเสริมด้านภาษาและวัฒนธรรมท้องถิ่นของชาวเล การส่งเสริมชุมชนและเครือข่ายชาวเลให้เข้มแข็ง รวมทั้งให้มีงบประมาณส่งเสริม วันนัดพบวัฒนธรรมชาวเล แต่การแก้ปัญหาต่างๆ ยังไม่มีความคืบหน้ามากนัก อันเนื่องจากปัญหาชาวเลเป็นปัญหาเชิงโครงสร้างที่เกี่ยวข้องกับหลายหน่วยงาน การแก้ปัญหาจึงต้องใช้ความร่วมมือสานพลังจากหลายฝ่าย ทั้งองค์กรทั้งภาครัฐ ภาคเอกและกลุ่มชาวเล จึงจะบรรลุผล และเมื่อวันที่ 1 มีนาคม 2556 นายกรัฐมนตรีได้ลงนามแต่งตั้งคณะกรรมการอำนวยการบูรณาการนโยบายเพื่อฟื้นฟูวิถีชีวิตและแก้ไขปัญหากลุ่มชาติพันธุ์ชาวเล  

 


วันที่อยู่อาศัยสากล 2559

3 ต.ค.59 เครือข่ายชุมชนเพื่อการปฏิรูปสังคมและการเมือง ร่วมกับเครือข่ายสลัม 4 ภาค และเครือข่ายพีมูฟ รณรงค์วันที่อยู่อาศัยโลก

ชาวเลขอเจรจาหาทางออกปัญหาที่ดิน

16 ก.ย. 59 ชาวเลกว่า 100 รายได้รอพบพล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี แต่ต้องทยอยเดินทางกลับบ้าน  หลังผิดหวังกับผลการเจรจาเรื่องทางออกปัญหาที่ดิน

ชาวเลถูกฟ้องอีกทั้งๆที่อยู่มาก่อน

5 ก.ย.59 นายบัญชา หาดทรายทอง ชาวเลชุมชนราไวย์ ให้สัมภาษณ์ว่าตนและเพื่อนชาวเลอีก 7 คน ถูกฟ้องข้อหาบุกรุก ทั้ง ๆ ที่อยู่อาศัยมาก่อนออกเอกสารสิทธิ์ของผู้ฟ้อง

ชาวเลราไวย์ กลับมาใช้เส้นทางไปทำพิธีบาลัยที่จุดจอดเรือได้ตามปกติ

เมื่อวันที่ 18 ส.ค.59  ชาวเลราไวย์สบายใจขึ้น กลับมาใช้เส้นทางไปทำพิธีบาลัยที่จุดจอดเรือได้ตามปกติ หลังคนงานบารอนขอเจรจานำรถแบ็กโฮที่จอดทิ้งไว้นาน 3 เดือนออกจากพื้นที่ พร้อมยกหิน-ปรับที่เปิดทางเข้าออกพื้นที่พิพาท พี่น้องชาวเลราไวย์ ส่วนใหญ่กล่าวว่า รู้สึกสบายใจมากขึ้น ไม่ว่าด้วยเหตุผลใดก็ตาม ทำให้ไม่ต้องกังวลว่าทางบริษัทบารอนจะเข้ามาปิดกั้นเส้นทาง ต่างคนต่างสามารถแยกย้ายกันไปประกอบอาชีพได้ตามปกติ ขณะที่ทนายความเผยศาลยังไม่คุ้มครอง

ชาวเลเกาะพีพีเดือดร้อนหนัก ขาดแคลนน้ำกินน้ำใช้ เหตุโรงแรม-ร้านอาหารปล่อยน้ำเสีย ทำลายบ่อน้ำธรรมชาติ ผวจ.รุดตรวจพื้นที่ รับปากเร่งแก้ปัญหา ชาวบ้านแฉเส้นทางหนีภัยสึนามิถูกเอกชนฮุบ-สร้างเป็นที่พักคนงาน

เมื่อวันที่ 2 สิงหาคม 2559 นางสาวพรสุดา ประมงกิจ ชาวเลชุมชนแหลมตงบนเกาะพีพี ตำบลอ่าวนาง อำเภอเมือง จังหวัดกระบี่ เปิดเผยว่า เมื่อวันที่ 1 สิงหาคมที่ผ่านมา นายพินิจ บุญเลิศ ผู้ว่าราชการจังหวัดกระบี่ได้ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมชาวเลอูรักลาโว้ย เพื่อรับฟังสภาพปัญหา โดยตัวแทนชาวเลได้รายงานสถานการณ์ล่าสุดหลายประเด็น ได้แก่ ปัญหาน้ำเสียจากอาคาร บ้านเรือน ร้านอาหาร

สลดใจชาวเล แค่ซ่อมบ้านยังถูกห้าม อูรักลาโว้ยหลีเป๊ะกว่า 70 ชีวิตเดือดร้อนหนัก ร้องตำรวจ-ทหารคุ้มครอง หลังถูกเอกชนอ้างกรรมสิทธิ์ที่ดินขู่

เมื่อวันที่ 30 กรกฎาคม 2559 ที่สถานีตำรวจภูธรเกาะหลีเป๊ะ ตำบลเกาะสาหร่ายอำเภอเมือง จังหวัดสตูล ชาวเลอูรักลาโว้ยกว่า 70 คน ได้ร่วมกันยื่นหนังสือถึงสารวัตรสถานีตำรวจเกาะหลีเป๊ะ เพื่อร้องเรียนต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจให้คุ้มครองความปลอดภัยระหว่างการซ่อมแซมบ้านเรือน ของชาวเล เนื่องจากขณะนี้ชาวเลจำนวน 75 ครัวเรือนได้รับความเดือดร้อนเรื่องบ้านที่อยู่อาศัยมีความชำรุด ทรุดโทรม แต่เมื่อซ่อมแซมกลับถูกคุกคาม

ชุมชนราไวย์ตรวจฐานข้อมูล ไม่พบชื่อผู้อ้างกรรมสิทธิ์

เมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม 2559 ที่สำนักงานข้าราชการพลเรือน (กพ.) พลเอกสุรินทร์ พิกุลทอง ประธานคณะกรรมการแก้ไขปัญหาความมั่นคงในที่อยู่อาศัย พื้นที่ทำกินและพื้นที่ทางจิตวิญญาณของชุมชนชาวเล เป็นประธานในการประชุมคณะกรรมการฯ โดยเชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาร่วมชี้แจง ซึ่งมีประเด็นหลักใน 2 พื้นที่ คือ ปัญหาเกาะหลีเป๊ะ จังหวัดสตูล และปัญหาในชุมชนหาดราไวย์ จังหวัดภูเก็ต

ดีเอสไอตรวจสอบภาพถ่ายทางอากาศ พบอดีตเป็นพื้นที่สีเขียว เสนอแบ่งปันให้ชาวเลอยู่อาศัย

เมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม 2559 ที่สำนักงานข้าราชการพลเรือน (กพ.) พลเอกสุรินทร์ พิกุลทอง ประธานคณะกรรมการแก้ไขปัญหาความมั่นคงในที่อยู่อาศัย พื้นที่ทำกินและพื้นที่ทางจิตวิญญาณของชุมชนชาวเล เป็นประธานในการประชุมคณะกรรมการฯ โดยเชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาร่วมชี้แจง ซึ่งมีประเด็นหลักใน 2 พื้นที่ คือ ปัญหาเกาะหลีเป๊ะ จังหวัดสตูล และปัญหาในชุมชนหาดราไวย์ จังหวัดภูเก็ต ทั้งนี้ ตัวแทนศูนย์ดำรงธรรม จังหวัดสตูล ได้รายงานความคืบหน้ากรณีการขอเปิดเส้นทาง เข้า-ออกสถานีอนามัย 

ปฏิรูปการแก้ปัญหาชาวเล สู่การปกป้องมรดกทางวัฒนธรรม

ปฏิรูปการแก้ปัญหาชาวเล สู่การปกป้องมรดกทางวัฒนธรรม : จากรายงานของคณะกรรมาธิการขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศด้านสังคม เรื่อง ข้อเสนอเชิงนโยบายเพื่อแก้ไขปัญหาของกลุ่มชาติพันธุ์ : กรณีกลุ่มชาติพันธุ์ชาวเล ซึ่งผ่านสภาฯ เมื่อวันที่ 12 ก.ค.2559 มีสาระสำคัญ คือ ในประเทศไทยมีกลุ่มชาติพันธุ์จำนวน 56 กลุ่ม ตั้งถิ่นฐานกระจายอยู่ตามภูมิภาคต่าง ๆ ใน 67 จังหวัด มีประชากรกว่า 6 ล้านคน ในปัจจุบันกลุ่มชาติพันธุ์หลายกลุ่มที่มีวิถีชีวิตวัฒนธรรมที่พึ่งพิงทรัพยากรธรรมชาติ

โรงแรมชุ่ยปล่อยน้ำเน่าคลุ้งเกาะหลีเป๊ะ ผอ.ศูนย์ดำรงธรรมสตูลลงพื้นที่ ตรวจปัญหาพบทางเข้า-ออก อนามัยถูกปิดรอบด้าน หวั่นปัญหาบานปลาย เตรียมรายงานผู้ว่า

นางสาวฉัตรพร พระอ๊ะ ชาวเลหลีเป๊ะ กล่าวว่า ขณะนี้เป็นฤดูฝน เกาะหลีเป๊ะระบายน้ำไม่ทัน เพราะคลองแทบทุกสายถูกถมดิน และปัญหาที่เพิ่มมา คือ ทางโรงแรมบางแห่งปล่อยน้ำเน่าเสีย ส่งกลิ่นเหม็นลงสู่ชุมชนชาวเลดั้งเดิม ซึ่งตนและตัวแทนชาวเลได้รายงานผู้อำนวยการศูนย์ดำรงธรรมแล้ว

 

 

Pages

Subscribe to RSS - กลุ่มชาติพันธุ์ชาวเลและชนเผ่าพื้นเมือง